Boşanan Çiftler ve ‘Onların’ Çocukları

PDFYazdıre-Posta

Makaleler - Çocuk ve Ergen

Evlilik; iki veya daha fazla insan arasında hukuken kabul edilen ve/veya toplumca onaylanan, taraflara çeşitli hak ve yükümlülükler veren ve istisnai durumlar dışında cinselliği de içeren bir ilişki biçimidir. Evliliğe her ne kadar mutlu olma beklentisi ile başlansa da her zaman süreç mutlu ilerlemiyor ve evlilik boşanma ile sonlanabiliyor.

Evliliklerin bitmesinde başlıca sayılabilecek birkaç neden;

 

• ekonomik sorunlar
• eşlerin sosyo-kültürel yapı farklılıkları
• cinsel sorunlar
• iletişim bozukluğu
• eşlerden birinin ihaneti
• aile içi şiddet… vb. olabilir.

Bir evliliğin sonlanması henüz çocukları olmayan bir çift için çok daha kolay olabilirken, çocuk sahibi olmuş bir çift için bu durum birçok sorun ve soruyu da beraberinde getirmektedir; çünkü bir evliliği başa çıkılamayan, çözüm üretilemeyen ve süreğen sorunlarla devam ettirmenin çocuk üzerinde yaratacağı olumsuz etkiler, bazen boşanmanın kendisinin yaratacağı etkilerden daha fazla ve yıkıcı olabilmektedir.

Boşanma olayı her çocuğu aynı derecede mi etkiler?

Her çocuğun boşanma olayını algılayışı ve bundan etkilenme derecesi farklıdır. Çocuğun yaşı, olayları anlamlandırması ve algılamasında oldukça etkilidir. Boşanmanın sebebi ve sebebin ortaya çıkış şekli iyi değerlendirilmelidir. Eğer süreç iyi yönetilemezse, çocuğun durumdan olumsuz etkilenmesi oldukça yüksek bir ihtimaldir. Boşanma sonrası belirsizliğin çok fazla olması, devam eden kavgalar, ebeveynlerin birbirini kötüleyen konuşmaları gibi durumların kontrol altına alınması gerekir. Son olarak çocuğun etrafındaki güçlü sosyal ağ, çocuk için koruyucu bir etken olabilir. Ama öğretmen, büyükanne, büyükbaba, diğer akrabalar ve akranların olmayışı veya yeterli desteği göstermeyişi boşanmanın olumsuz etkisini artırabilir.


Çocuk yaşı itibariyle boşanmanın nedenini anlayabilecek bilişsel düzeyde ise elbette anlaşamadıkları için ayrılan bir çiftin çocuğu ile taraflardan birinin aldatması sonucu ayrılan bir çiftin çocuğu daha farklı etkilenebilecektir.


Yine boşanma sonunda tarafların çocuklarına bu durumun olumsuz sonuçlarını en az düzeyde hissettirecek bir tutum içine girmeleri, çocuk için bu durumu çok daha kolaylaştıracaktır.


Sosyal etkinlikler konusunda aktif, sıkı arkadaşlık ve akrabalık ilişkilerine sahip kuvvetli bir sosyal destek ağı içindeki çocuk boşanma olayından çok daha az etkilenebilecektir.


Tüm bunlara ek olarak çocuğun içinde bulunduğu yaş dönemi de etkilenmişlik durumunda önemli bir belirleyici faktördür. Farklı dönemlerde ortaya çıkabilecek sorunlardan bazıları şunlardır;

 

Boşanma çocukları nasıl etkiler?

Okul Öncesi Çocuklarda;


Parmak emme, yatağı ıslatma, tutturma, anne ve babaya vurma, anne babaya aşırı düşkünlük gösterme ve eskiden sevilen bir oyuncağa ya da nesneye tekrar bağlanma gibi daha önceki dönemlere gerileme görülebilir. Uyku problemleri, ayrılma kaygısı, artmış öfke ve aşırı korku ile de karşılaşılabilinir.

Okul Dönemindeki Çocuklarda;


Bu dönemde özellikle okul başarısında düşme, okuldan kaçma, öfkenin öğretmen ya da arkadaşlara aktarımı, düşük benlik saygısı ve yalnız kalma isteği görülebilir. Çocuk, gelişimsel olarak aileden koparak bireyselleşmeye hazır değildir ve destek arayışı aile ile sınırlıdır. Aileyi barıştırma gayretleri içinde olabilirler.

Ergenlik döneminde;

Bu dönemin en büyük özelliği ergenin aileden uzaklaşarak, arkadaşlarına yönelmesidir. Bu nedenle boşanmış bir ailenin çocuğu olmak ergenin evden çok daha fazla uzaklaşarak vaktini daha çok dışarıda geçirmesine neden olabilmektedir. Tek ebeveynli evlerde denetim eksikliği nedeniyle, okula gitmeme ve kaçma davranışları artabilmektedir.

Uzman Psikolog Gökçen Gökçe